بخونید، خونده بشید!
"توسعه" با داغ و درفش!
بخونید، خونده بشید!
موضوع آزاد
این مطلب به بعدا می خوانم شما افزوده شد!
خودت انتخاب کن
اختصاصی موضوع آزاد
امیرحسین خالقی امیرحسین خالقی

یادداشت‌های سیاسی و اقتصادی

دنبال کن
"توسعه" با داغ و درفش!
12 دقیقه مطالعه / 10 ماه پیش
img-content

یک مضمون بامزه میان اهل بخیه زیاد تکرار می‌شود که کوبا کشور پیشرفته و ثروتمندی به حساب نمی آید؛ ولی دست کم از نظر سیستم سلامت و بهداشت وضعیت بسیار خوبی دارد و در شاخص‌های جهانی هم از پیشروهاست؛ در نگاه اول بعید به نظر می‌رسد که از دولتی که آن چریک ماجراجو، مرحوم فیدل، بنیان گذاشته است؛ آبی گرم شود؛ کشوری آشکارا فقیر و محروم چطور می‌تواند در حوزه سلامت و بهداشت از بهترین ها باشد؟

در واقع در اینجا هم تبلیغات بر واقعیت سایه انداخته است؛ گفته‌اند که بیشتر ادعاها در مورد برتری سیستم کوبایی‌ها بر اساس پایین بودن نرخ مرگ و میر نوزادان (در زمان تولد) عنوان می‌شود. متوسط مرگ و میر 4.1 نفر در هر 1000 نوزاد حتی پایین تر از متوسط کشورهای ثروتمند (5 نفر در هر 1000 نفر) است و این دستاورد کمی نیست. اما هر آمار و ارقامی مستعد سوء استفاده است و به قول معروف باید برای دستیابی به "واقعیت" آنها را شکنجه داد؛ در اینجا هم واقعیت متفاوت از چیزی است که در بادی امر به نظر می رسد. در کوبا مرگ جنینی دیررس (مرگ و میر جنین در 7 ماهگی و پس از آن) به شکل غیرطبیعی بالاست؛ اما مرگ نوزادی زودرس (مرگ در هفته اول پس از تولد) به شکل غیرطبیعی پایین است. اما این به چه معناست؟

چنانکه اهل فن گفته‌اند انگار مقامات کوبایی بسیاری از مواردی که باید در دسته دوم  (مرگ نوزادی زودرس) جای بگیرند را در دسته اول (مرگ جنینی دیررس) طبقه بندی می کنند. با این توضیح می توان نتیجه گرفت که آن شاخص پر سروصدای نرخ واقعی مرگ و میر نوزادان که کوبایی‌ها به آن می‌نازند احتمالا چیزی بیش از دو برابر مقدار گزارش شده رسمی است! در این حالت هم باز اوضاع خوب است، ولی مثلا از شیلی و بسیاری کشورهای دیگر ثروتمند بدتر خواهد بود و البته نمی توان روی آن پروپاگاندای سیاسی برگزار کرد!

اما حتی اگر این شاخص را موفقیت فرض کنیم، باز حکم پیشرو بودن کوبا تنها بر مبنای یک شاخص نارواست؛ مثلا در شاخص مرگ و میر مادران، وضعیت کوبا علیرغم داشتن بیشترین میزان سرانه پزشک اصلا خوب نیست و گفته می شود بسیاری از این پزشکان که میانشان متخصص زنان و زایمان زیاد است، به جای کوبا در ماموریت های بین المللی به سر می برند تا به اصطلاح ارز به حکومت سوسیالیستی برسانند. همچنین آمار و ارقام در مواردی مانند سرطان ریه و افسردگی بنا به گزارش مخدوش است که افسانه پیشرو بودن را با تردید روبه رو می سازد. بماند که اساسا شیوه گردآوری اطلاعات و دقت آنها در کشوری مثل کوبا اما و اگر بسیار دارد.

اما این بدترین قسمت کار نیست، استفاده از اجبار و نقض حقوق اولیه بیمار در کوبا بسیار شایع است؛ نگهداری اجباری زنان باردار با ریسک بالا در مراکز دولتی خاص و سقط جنین اجباری بدون رضایت بیمار در صورت مشکل دار بودن فرزند از مواردی است که در مورد آن نوشته اند, زندانی کردن افراد مبتلا به ایدز در قرنطینه های خاص با کنترل نظامی برای جلوگیری از گسترش آن نیز در دهه 1980 رایج بود. آزمایش اجباری ایدز و توقیف کسانی که آزمایش آنها مثبت بود شاید فقط و فقط در کوبا انجام می پذیرد. حقوقی بورژوایی مثل حریم شخصی و محرمانه بودن گفتگوهای پزشک و بیمار هم طبیعتا باد هواست!

در واقع کشورهای یاغی مثل کوبا چنین آمار و ارقامی را بیشتر وسیله ای برای تقویت مشروعیت سیاسی خود می‌دانند. چیزی که در این میان اهمیت ندارد؛  البته تفنن‌هایی مثل حقوق انسانی و آزادی است؛ روشن است که بدون تولید ثروت کافی نمی توان انتظار فتح الفتوح در سیستم سلامت را داشت؛ ولی می بینیم همچنان سودا زدگانی در سراسر جهان حسرت سیستم پیشرو کوبایی‌ها را می‌خورند، بدون آنکه بفهمند بدون به رسمیت شناختن آزادی انسان ‌ها به ویژه در اقتصاد به تنها چیزی که نمی‌رسیم توسعه و رفاه است؛ خلاصه اگر بین پینوشه جبار هوادار سرمایه‌داری و کاسترو رئوف! مردمی مجبور به انتخاب شدید، در انتخاب اولی تردید نکنید؛  والله اعلم.


این مقاله که قبلا در سایت دکتر خالقی منتشر شده بود از مجموعه مقالات برگزیده وب فارسی است که در موضوع آزاد بازنشر می‌شود.

نویسنده
امیرحسین خالقی
برچسب‌ها
اشتراک گذاری
از همین نویسنده مشاهده همه
img-content
امیرحسین خالقی امیرحسین خالقی 4 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
img-content
امیرحسین خالقی امیرحسین خالقی 11 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
مطالب مرتبط مشاهده همه
img-content
امیرحسین خالقی امیرحسین خالقی 9 دقیقه مطالعه | 3 ماه پیش
img-content
14 دقیقه مطالعه / 7 ماه پیش
img-content
ارسطو شهابی ارسطو شهابی 6221 خواننده / 10 دقیقه مطالعه | 7 ماه پیش
دیدگاه‌ها
comment_icon دیدگاهت رو بنویس...

برای ثبت نظر ابتدا وارد شوید

mozooazad
به مطالعه مطالب خوب و مفید علاقه‌مندید ؟
عضو خبرنامه پرخواننده‌ترین مطالب موضوع آزاد شوید !
* 2 خبرنامه در هفته. بهترین مطالب موضوع آزاد.
تمامی فعالیت‌های این سایت تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران است.