بخونید، خونده بشید!
ردیه‌ای بر جدیدترین دست‌آوردها در عرصه‌ی مقابله با «فرار مغزها»
بخونید، خونده بشید!
موضوع آزاد
این مطلب به بعدا می خوانم شما افزوده شد!
خودت انتخاب کن
اختصاصی موضوع آزاد
سید ابراهیم تقوی سید ابراهیم تقوی

کتابخوار محقق و دانشجوی ادبیات قرون وسطی آلمان و اسکاندیناوی + فانتزی + تالکین؛
بیانات: "در رده‌بندی چیزهایی که جواب همه‌ی مشکلات و سؤالات هستند اگر رتبه‌ی اول مال ٬۴۲٬ باشد، رتبه‌ی دوم به «به من چه؟» می‌رسد."

دنبال کن
ردیه‌ای بر جدیدترین دست‌آوردها در عرصه‌ی مقابله با «فرار مغزها»
8 دقیقه مطالعه / 7 ماه پیش
img-content
ردیه‌ای بر جدیدترین دست‌آوردها در عرصه‌ی مقابله با «فرار مغزها»

این نوشته نه در ستایش از آلمان است و نه در نعت و منقبت مهاجرت؛ تنها دفاعیه‌ایست برای تصمیم اکنون دو سال و سه ماهه‌ام در برابر مطالبی که امروز از یک کانال تلگرام به نام "خارج بدون فیلتر" @kharej2025 به دستم رسید و از طرفی نشان از افول سیاست مقابله با مهاجرت نسل جوان و دانشجو از ایران (مشهور به "فرار مغزها") به حد درست کردن ویدیو از عدم پایبندی اپراتور تلفن همراه به تعهداتش در کانادا یا رد شدن عده‌ای از گیت‌های مترو بدون ارائه‌ی بلیت در غیاب مسئول کنترل در فرانسه دارد و از طرف دیگر رنگ و بوی "انکار" وجود مشکل. و کجا در طول تاریخ عدم قبول وجود مشکلی کوچکترین کمکی به رفع آن کرده است؟

من دانشجوی دانشگاه پتسدام هستم، شهر نسبتا کوچکی در همسایگی برلین و پایتخت ایالت برندنبورگ در شمال شرق آلمان. در دوران تقسیم آلمان به آلمان‌های شرقی و غربی، پتسدام، که در آلمان شرقی بود، "دانشگاه" نداشت. دانشگاه من پس از اتحاد دوباره‌ی آلمان با یک‌کاسه کردن سه "مدرسه‌ی عالی" که در پتسدام دایر بودند تحت عنوان "دانشگاه" پتسدام تأسیس شد.

اما همجواری با کلانشهری مانند برلین با چندین دانشگاه و مدرسه‌ی عالی مطرح در سطح بین‌المللی (دانشگاه هومبولت، دانشگاه آزاد Freie Universität برلین، دانشگاه فنی برلین، دانشگاه هنر برلین...) کار را برای دانشگاهی کوچک و نوپا سخت می‌کرد. بخش اعظم دانشجویانی که در این دانشگاه پذیرش می‌شدند، علی‌الخصوص دانشجویان غیرآلمانی، از روند به نسبت ساده‌ی اعطای پذیرش آن استفاده کرده و پس از اخذ ویزا و آمدن به آلمان دانشگاه خود را عوض کرده و اغلب به یکی از دانشگاه‌های بزرگ برلین می‌رفتند. نتیجه: دانشگاه پتسدام دانشجوی ورودی فراوان داشت، اما دریغ از فارغ‌التحصیل.

اوضاع از آن زمان بسیار تغییر کرده است. دانشگاه پتسدام دیگر دانشگاهی نیست که تنها نقش ایستگاه بین راه را برای دانشجوهای برلین ایفا کند: در دانشگاه شهر تقریبا ۱۶۰ هزار نفری پتسدام نزدیک به ۲۲ هزار دانشجو تحصیل می‌کنند، مقالات و کنفرانس‌های علمی هم بخشی ثابت از روال کاری روزمره‌ی دانشگاه شده‌اند.

اما سیاستی که دانشگاه و شهر پتسدام برای ایجاد این تغییر پیش گرفتند نه کوبیدن بر طبل سختی‌های زندگی در برلین بود و نه تخطئه‌ی دانشجویانی که برای رسیدن به برلین مسیر پتسدام را انتخاب می‌کردند. ایجاد جذابیت برای دانشجوها مسیری بود که برای تغییر اوضاع انتخاب شد: برای ارائه‌ی خوابگاه با قیمت مناسب به دانشجویان (پیدا کردن خوابگاه و یافتن خانه با اجاره‌ی معقول همچنان از بزرگترین مشکلات دانشجویان برلین است) ضمن ساخت خوابگاه‌های جدید، برخی خوابگاه‌های ارگان‌های دیگر (خوابگاه‌های مربوط به پادگان ارتش در نزدیکی پتسدام یا مانند خوابگاهی که خودم در آن زندگی می‌کنم متعلق به پلیس ایالت براندنبورگ) نیز به "خوابگاه دانشجویی" تغییر کاربری یافتند. در نزدیکی هر مجموعه‌ی خوابگاهی نیز زیرساخت‌های لازم (سوپرمارکت، حمل و نقل عمومی، مدرسه و مهدکودک، اینترنت نامحدود پرسرعت ارزان و غیره) ایجاد شدند.

گسترش کتابخانه‌های دانشگاه در کنار استخدام اساتید مجرب با هدف تسهیل تحقیق و کار علمی در کنار ایجاد ارتباط با صنعت و مؤسسات تحقیقاتی مانند انستیتو ماکس پلانک زیست-شیمی، ارائه‌ی خدمات مشاوره‌ای به دانشجویان از اولین روزهای ورود به دانشگاه تا جستجوی کار پس از فارغ‌التحصیلی (نرخ بیکاری فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌ها در آلمان حدود ۳ درصد است)، ایجاد امکانات برای اوقات فراغت دانشجویان (از امکانات ورزشی بگیرید تا کلوب‌ها و تشکل‌های دانشجویی)، ارائه‌ی کارت دانشجویی‌ای که حکم بلیت وسایل حمل و نقل عمومی در کل برلین و ایالت براندنبورگ را دارد برای تسهیل رفت و آمد دانشجویان و... همه و همه در حل مشکلی که به آن اشاره شد تأثیر داشتند.

این روش را با روش دوستان کانال مذکور قیاس بفرمایید و نتیجه‌ی دو روش را نیز. سال‌های سال است که برای کنترل جریان خروج جوانان دانشجو و محقق و مخترع هیچ روشی به اندازه‌ی بدگویی از غرب و گاه و بیگاه حتی زدن انگ فساد و مجرم نشان دادن دانشجویان غربت‌نشین (به عنوان مثال انتشار مطلبی با مضمون پیشنهاد پذیرفتن "اظهار پشیمانی" این افراد و اجازه‌ی بازگشت به وطن برای آن‌ها پس از طرح عدم اعطای ویزا به اتباع ایران در دولت دونالد ترامپ، گویی که این‌ها با مهاجرت برای ادامه‌ی تحصیل جرمی مرتکب شده باشند) اتخاذ نشده است.

و حاشا که تا چنین است در بر پاشنه‌ای دیگر بچرخد.

مخلص کلام آن که نرخ بالای مهاجرت از ایران (اقلا در میان جوانان و قشر دانشجو) حاصل مشکلات متعددی است. ایجاد محتوایی مانند این تحت عنوان "نشان دادن روی دیگر سکه‌ی مهاجرت" نه راهی برای مقابله با آن، بلکه تنها نشانه‌ای از عدم تمایل (یا عدم توانایی؟) به پذیرش ایراد از خود و رویارویی با واقعیت و تلاش برای رفع این ایراد است.

نویسنده
سید ابراهیم تقوی
برچسب‌ها
اشتراک گذاری
از همین نویسنده مشاهده همه
img-content
سید ابراهیم تقوی سید ابراهیم تقوی 4 دقیقه مطالعه | 7 ماه پیش
دیدگاه‌ها
comment_icon دیدگاهت رو بنویس...

برای ثبت نظر ابتدا وارد شوید

mozooazad
به مطالعه مطالب خوب و مفید علاقه‌مندید ؟
عضو خبرنامه پرخواننده‌ترین مطالب موضوع آزاد شوید !
* 2 خبرنامه در هفته. بهترین مطالب موضوع آزاد.
تمامی فعالیت‌های این سایت تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران است.