بخونید، خونده بشید!
تماشاگران فوتبال یا عوامل ضدانقلاب؟
بخونید، خونده بشید!
موضوع آزاد
این مطلب به بعدا می خوانم شما افزوده شد!
خودت انتخاب کن
اختصاصی موضوع آزاد
جعفر شیرعلی‌نیا جعفر شیرعلی‌نیا

پژوهشگر تاریخی پیرامون مسائل ایران پس از انقلاب و پژوهشگر برجسته تاریخ دفاع مقدس. متولد 1357. از او کتاب‌های متعددی از جمله دایره‌المعارف مصور تاریخ جنگ ایران و عراق و روایتی از زندگی و زمانه هاشمی رفسنجانی به چاپ رسیده است.کانال تلگرام: نکته‌های تاریخی

دنبال کن
تماشاگران فوتبال یا عوامل ضدانقلاب؟
8 دقیقه مطالعه / 1 سال پیش
img-content
تماشاگران فوتبال یا عوامل ضدانقلاب؟

17مهر1363 تماشاگرهایی که آمده بودند پس از 5سال بازی دو تیم قدرتمند پایتخت را ببینند بعد از لغو بازی با عصبانیت شعار می‌دادند: «مرگ بر کمیته، مرگ بر جان‌فدا» جان‌فدا رئیس هیات فوتبال تهران بود و کمیته‌ای‌ها هم برای ختم غائله آمده بودند. 
هاشمی رفسنجانی همین روز در دفتر خاطراتش نوشت: «تماشاچیان شلوغ و خرابکاری کرده‌اند؛ دست ضدانقلاب در این خرابکاری دیده می‌شود.» روزنامه جمهوری اسلامی نیز ماجرا را به پای ضدانقلاب نوشت: «عوامل ضدانقلاب در جریان حوادث استادیوم شیرودی، تراکت‌هایی حاوی شعارهای سیاسی در داخل محوطه استادیوم چسبانده‌اند... در این تراکت‌ها علاوه بر تبلیغ نمودن برای صلح و مخالفت با ادامه جنگ با رژیم عراق، به مقدسات انقلاب اسلامی نیز توهین شده است.» 
تبلیغ برای صلح و مخالفت با ادامه جنگ در  سال‌های جنگ گناهی نابخشودنی محسوب می‌شد. 
اما اصل ماجرا چه بود؟ در این روز دو مسابقه از دسته اول فوتبال تهران در ورزشگاه شیرودی برگزار می‌شد تیم‌های بانک‌ملی و نفت ساعت 14:30 و پرسپولیس و پاس ساعت 16:30. پرسپولیس و پاس دو تیم مطرح تهرانی 5سال بود که با هم بازی نکرده بودند و جمعیت زیادی برای این بازی آمده بود. جمعیت آنقدر زیاد بود که بخشی از تماشاگرها داخل زمین ورزشگاه جا گرفتند؛ خیلی شلوغ شده بود. ناگهان اعلام شد بازی برگزار نمی‌شود و روز جمعه در استادیوم آزادی بدون فروش بلیط، برگزار می‌شود. جمعیت آتش گرفت و شعارها شروع شد همچنین شکستن شیشه‌ها و آتش‌زدن امکانات ورزشگاه. جمعیت به خیابان‌های اطراف آمدند و تا ساعت‌ها درگیری و شلوغی بود. 
بعد از واقعه، فدراسیون فوتبال اطلاعیه داد که ورزشگاه‌های داخل شهر ظرفیت بازی‌های مهم را ندارد و اتوبوسرانی هم گفته ظرفیت کافی برای رساندن مردم به ورزشگاه آزادی را ندارد؛ پس تا توسعه ورزشگاه شیرودی و تهیه سرویس اتوبوسرانی برای ورزشگاه آزادی و آماده شدن ورزشگاه تختی بازی‌ها تعویق می‌افتد که نتیجه‌اش تعطیلی مسابقات در آن سال شد. بعد هم فدراسیون اطلاعیه داد و مطبوعات ورزشی را مقصر اصلی اعلام کرد! 
کمتر از دو ماه بعد این بار اتفاقی مشابه برای بازی دوستانه‌ی تیم ملی ایران با باشگاه بوتوف بلغارستان افتاد. از روز 30آبان اعلام شده بود روز جمعه 2آذر مسابقه در استادیوم آزادی برگزار می‌شود. مردم زیادی به ورزشگاه آزادی آمدند اما در استادیوم آزادی سمینار بسیج بود و برنامه اعزام رزمنده‌ها به جبهه! 
گفتند مسابقه به ورزشگاه شیرودی منتقل شده است. مردمی که با سختی به ورزشگاه آزادی رسیده بودند راهی ورزشگاه شیرودی شدند اما خیلی‌ها وقتی به شیرودی رسیدند بلیط مسابقه تمام شده بود و به استادیوم راه پیدا نکردند و دوباره درگیری و شعار. دود لاستیک‌های آتش‌گرفته همه‌جا را گرفته بود. این بار شهربانی آمد و با شلیک تیر هوایی و گاز اشک‌آور مردم را متفرق کرد و البته مردم هم به ماشین‌های پلیس حمله کردند و درگیری مفصلی شد. بخشی از شعارها علیه پلیس بود: «مرگ بر پلیس، مرگ بر پلیس فاشیست.» همزمان بازی فوتبال هم در حال برگزاری بود و ایران با یک گل بازی را برد و پس از چند ساعت درگیری خیابانی پایان یافت.


چند نکته:
1-  اغلب آنچه در روایت‌های رسمی از فضای دهه60 روایت شده تصویری بازسازی‌شده از یک جامعه‌ی نسبتا خوشبخت، صمیمی و فداکار است و کمتر به نابه‌سامانی‌های آن دوره پرداخته شده است. حتی احوال و نظرات اکثریت مردم درباره مسایل مهم سیاسی و فرهنگی نیز زیر روایت‌های رسمی فراوان پنهان شده است.
2-  همین گزارش‌ها از دو اتفاق فوتبالی نشانه‌هایی از این دهه دارد که نمونه‌هایش را در مواردی دیگر نیز یافته‌ام که به‌تدریج برای شما خواهم نوشت. اگر در ماجرای اول، هاشمی و سایر مسوولان می‌توانستند ماجرا را به ضدانقلاب نسبت دهند و یا مطبوعات را مقصر معرفی کنند ولی در ماجرای دوم بی‌تدبیری محض مسوولان مشخص است. نتیجه‌ی راهی کردن مردم از ورزشگاه آزادی به ورزشگاهی که یک‌سوم آزادی نیز گنجایش ندارد کاملا مشخص است و نمی‌توان آن را به ضدانقلاب نسبت داد! فضای بسته و انگ خوردن منتقدان و معترضان یکی دیگر از ویژگی‌های منفی دهه60 بود و شاید همین مساله باعث شده تا امروز نتوانیم از نظر واقعی مردم درباره‌ی جنگ و ادامه‌ی آن جمع‌بندی درستی داشته باشیم.
3-  از نظر سیستم اداری و مسایل اجتماعی نیز دهه‌ی شصت وضعیت چندان درخشانی ندارد. همان روز مسابقه‌ی دوم آذر63 تعدادی از مسوولین موتلفه در دیدار با هاشمی رفسنجانی از وضع قوه قضاییه، برخورد نکردن با رشوه‌خوارها و... گله می‌کردند.


وقایع مورداشاره در یادداشت، در جلد سی‌و‌سوم روزشمار جنگ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه، خاطرات  هاشمی رفسنجانی در سال٦٣ و روزنامه‌ی جمهوری اسلامی و اطلاعات منعکس شده است.

نویسنده
جعفر شیرعلی‌نیا
برچسب‌ها
اشتراک گذاری
از همین نویسنده مشاهده همه
img-content
like13K
tag
جعفر شیرعلی‌نیا جعفر شیرعلی‌نیا 13464 خواننده / 12 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
img-content
like1K
tag
جعفر شیرعلی‌نیا جعفر شیرعلی‌نیا 1049 خواننده / 14 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
img-content
like1K
tag
جعفر شیرعلی‌نیا جعفر شیرعلی‌نیا 1225 خواننده / 14 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
مطالب مرتبط مشاهده همه
img-content
احسان رضایی احسان رضایی 14 دقیقه مطالعه | 8 ساعت پیش
img-content
محمدرضا ایدرم محمدرضا ایدرم 1559 خواننده / 10 دقیقه مطالعه | 2 ماه پیش
img-content
15 دقیقه مطالعه / 3 ماه پیش
دیدگاه‌ها
comment_icon دیدگاهت رو بنویس...

برای ثبت نظر ابتدا وارد شوید

mozooazad
به مطالعه مطالب خوب و مفید علاقه‌مندید ؟
عضو خبرنامه پرخواننده‌ترین مطالب موضوع آزاد شوید !
* 2 خبرنامه در هفته. بهترین مطالب موضوع آزاد.
تمامی فعالیت‌های این سایت تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران است.