بخونید، خونده بشید!
شبح ترسناک بر فراز برزیل
بخونید، خونده بشید!
موضوع آزاد
این مطلب به بعدا می خوانم شما افزوده شد!
خودت انتخاب کن
اختصاصی موضوع آزاد
عرفان کسرایی عرفان کسرایی

ژورنالیست علمی

دنبال کن
شبح ترسناک بر فراز برزیل
6 دقیقه مطالعه / 1 سال پیش
img-content
روزنامه شرق روزنامه شرق
روزنامه سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی، ورزشی صبح ایران
دنبال کن
شبح ترسناک بر فراز برزیل

در سال ١٩٩٠، دانشمندانی که طرف مشاوره دولت بریتانیا بودند اعلام کردند که بیماری جنون گاوی هیچ خطری برای انسان‌ها ندارد اما پس از چندی مشخص شد که در این مورد اشتباهی هولناک رخ داده و جنون گاوی به‌مراتب خطرناک‌تر از آن است که تصور می‌شد. شیوع بیماری H١N١ در سال ٢٠٠٩ میلادی و همین اواخر ابولا و اینک هم زیکا، سازمان بهداشت جهانی را در برابر انتقادهای فراوانی قرار داده و حالا با گذشت دهه‌ها، جهان باز هم در معرض بحران دیگری قرار گرفته است. ویروس زیکا، ویروس خطرناکی است که به نارسایی مغزی میکروسفالی در نوزادان می‌انجامد. به گفته کارشناسان، این بیماری نوعی اختلال رشد مغز است که بر اثر آن، دور سر بیمار کوچک باقی می‌ماند. تاریخچه کشف زیکا بازمی‌گردد به سال ١٩٤٧ میلادی که برای نخستین‌بار در حوالی جنگل زیکا در آنگولا مشاهده و شناسایی شد. آنچه که پژوهشگران را بیش از پیش نگران می‌کند، تکامل ویروس زیکاست؛ مسئله‌ای که مقابله با آن را نیز دشوارتر می‌کند. به‌همین‌سبب کارشناسان معتقدند اگر شیوع و گسترش زیکا تا ماه آگوست، یعنی زمان برگزاری المپیک برزیل متوقف نشود، زنان باردار یا باید به‌کلی از برزیل دور نگه داشته شوند یا اینکه به‌هیچ‌عنوان در معرض نیش پشه در این مناطق قرار نگیرند. المپیک امسال، از بابت اینکه قرار است در برزیل برگزار شود، با بدشانسی بزرگی روبه‌روست زیرا برزیل یکی از رکوردداران میکروسفالی در جهان است و در یک‌سال گذشته تعداد نوزادان مبتلا به این نارسایی مغزی در این کشور به صورت چشمگیری افزایش پیدا کرده است. طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی، گسترش انفجاری ویروس زیکا ممکن است تنها در قاره آمریکا چهار میلیون نفر را آلوده کند. دراین‌میان، برزیل بیش از سایر کشورهای قاره آمریکا با خطر شیوع این بیماری مواجه است.

با وجود اینکه عامل آلودگی این بیماری یعنی ویروس زیکا کاملا مشخص شده، اما هنوز هیچ راه‌حل قطعی‌ای برای پیشگیری و غلبه بر آن پیدا نشده است. این درست همان چیزی است که شیوع بیماری‌های واگیردار را به کابوس قرن تبدیل می‌کند. ترس و وحشت عمومی از گسترش زیکا تا حد زیادی یادآور شیوع وبا و سل در قرن ١٩ میلادی است. اگر در زمانه ما زیکا، ابولا، ایدز و H١N١ مایه وحشت و هراس عمومی می‌شود، در گذشته، طاعون، وبا و سل چهره جهان را به‌شدت غم‌زده و ترسناک کرده بود؛ البته با این تفاوت که علم پزشکی آن زمان حتی نمی‌دانست عامل بیماری چیست، چه برسد به آنکه بخواهد راهی برای مقابله با آن پیدا کند. سل که امروزه به‌سادگی درمان می‌شود، روزگاری یکی از کشنده‌ترین بیماری‌ها و به گواه مورخان، عامل ٢٠درصد از مرگ‌ومیرها در اروپا بود. در سال ١٨٨٢ که «رابرت کخ» اعلام کرد عامل بیماری سل را یافته است، علت بروز بیماری برای پزشکان مشخص شد و دست‌کم دانستند چه‌چیزی را باید درمان کنند. البته در آن زمان سازمان بهداشت جهانی که در سال ١٩٤٨ تأسیس شد، هنوز وجود نداشت و نهادی منسجم و بین‌المللی برای مقابله با بحران‌هایی که بهداشت جهانی را تهدید می‌کند، در کار نبود. تنها چیزی که شبیه به سازمان بهداشت جهانی عمل می‌کرد، همین کنگره‌های بین‌المللی پزشکی بود. تقریبا هشت‌سال پس از کشف عامل بیماری سل توسط «کخ»، او در جریان کنگره بین‌المللی پزشکی در آلمان که با شرکت هزاران پزشک و پژوهشگر از سراسر دنیا برگزار شد، دارویی را برای درمان سل معرفی کرد که هنوز نتیجه قطعی اثربخشی آن هم مشخص نبود. اعلام خبر یافتن دارویی برای درمان سل، هزاران بیمار ناامید را راهی برلین کرد و هم بیمارستان‌ها و هم هتل‌ها پر شد از انبوه بیمارانی که به امید داروی کخ به این شهر آمده بودند؛ دارویی بی‌اثر! فشارهای اجتماعی مردم و بیماران خشمگین به‌قدری بالا گرفت که «کخ» مجبور شد آلمان را ترک کند.

چندروز پیش، بیش از ١٥٠ نفر از دانشمندان و کارشناسان مطرح بهداشت عمومی، با انتشار نامه‌ای، از سازمان بهداشت جهانی درخواست کردند که به دلیل شیوع ویروس خطرناک زیکا، مسئله تغییر محل میزبانی بازی‌های المپیک تابستان امسال را پیگیری کند. آنها در این نامه همچنین از سازمان بهداشت جهانی خواستند که در دستورالعمل و نحوه مقابله با زیکا نیز بازنگری کند. این دانشمندان متشکل از استادان و پژوهشگران مؤسسات علمی و دانشگاه‌های ٢٩ کشور دنیا بودند و از بین آنها می‌توان به «فیلیپ روبین»، مشاور علمی پیشین در کاخ سفید، اشاره کرد. نامه‌ای که از سوی «امیر عطاران» از دانشگاه اُتاوا، «آرتور کاپلان» و «لی ایگل» از دانشگاه نیویورک و «کریستوفر گافنی» از دانشگاه زوریخ تنظیم شده بود، به نگرانی‌های موجود بابت شیوع پیش‌بینی‌ناپذیر ویروس زیکا دامن می‌زند. کندی عملکرد سازمان بهداشت جهانی درخصوص گسترش ویروس ابولا در کشورهای آفریقایی که بیش از ١٠هزار قربانی در پی داشت، این‌بار نگرانی‌های تازه‌ای را برانگیخته و بسیاری از کارشناسان بهداشت را به این دیدگاه کشانده که اقدامات پیشگیرانه این سازمان الزاما کارآمد یا درست نیست.
در نامه دانشمندان به سازمان بهداشت جهانی، با اشاره به حضور بیش از ٥٠٠ هزار گردشگر برای تماشای رقابت‌های المپیک، این خطر گوشزد شده که ورود این حجم از توریست به برزیل ممکن است به گسترش زیکا به مناطق دیگر جهان بینجامد؛ ورود ویروس ناخوانده به کشورهایی که تاکنون اثری از ویروس زیکا در آنها دیده نشده است. اما سازمان بهداشت جهانی با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که موافق تغییر محل برگزاری المپیک نیست. در بیانیه سازمان بهداشت جهانی آمده که برزیل تنها یکی از ٦٠ کشوری است که ویروس زیکا در آن مشاهده شده است و مسافرت به هیچ‌کدام از این ٦٠ مقصد هم تاکنون محدود نشده است. توصیه سازمان بهداشت جهانی تنها به این خلاصه می‌شود که مسافران برزیل به‌منظور جلوگیری از شیوع بیشتر زیکا توصیه‌های بهداشتی را در زمان مسافرت به مناطق آلوده جدی بگیرند. استدلال دیگر سازمان بهداشت جهانی هم این است که در زمان برگزاری بازی‌های المپیک و پارالمپیک امسال، یعنی ماه‌های آگوست و سپتامبر، هوای برزیل (که در نیم‌کره جنوبی قرار دارد)، زمستانی است و به همین دلیل فعالیت پشه‌های ناقل ویروس زیکا نیز کاهش یافته و خطر آلوده‌شدن نیز به همین میزان کمتر خواهد بود. باوجوداین، استدلال‌های سازمان بهداشت جهانی هنوز بسیاری را قانع نکرده است و برخی مخالفت سازمان بهداشت جهانی با تغییر زمان یا با تغییر محل برگزاری مسابقات المپیک ٢٠١٦ را به دلیل انگیزه‌های مالی این سازمان ارزیابی می‌کنند.


این مقاله که قبلا در سایت روزنامه شرق منتشر شده بود از مجموعه مقالات برگزیده وب فارسی است که در موضوع آزاد باز نشر می‌شود.

نویسنده
عرفان کسرایی
برچسب‌ها
اشتراک گذاری
از همین وب‌سایت مشاهده همه
img-content
12 دقیقه مطالعه / 3 ماه پیش
از همین نویسنده مشاهده همه
img-content
عرفان کسرایی عرفان کسرایی 7 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
img-content
like3K
tag
عرفان کسرایی عرفان کسرایی 3445 خواننده / 3 دقیقه مطالعه | 1 سال پیش
مطالب مرتبط مشاهده همه
img-content
عرفان کسرایی عرفان کسرایی 11 دقیقه مطالعه | 2 ماه پیش
img-content
عرفان خسروی عرفان خسروی 10 دقیقه مطالعه | 2 ماه پیش
img-content
عرفان خسروی عرفان خسروی 10 دقیقه مطالعه | 3 ماه پیش
دیدگاه‌ها
comment_icon دیدگاهت رو بنویس...

برای ثبت نظر ابتدا وارد شوید

mozooazad
به مطالعه مطالب خوب و مفید علاقه‌مندید ؟
عضو خبرنامه پرخواننده‌ترین مطالب موضوع آزاد شوید !
* 2 خبرنامه در هفته. بهترین مطالب موضوع آزاد.
تمامی فعالیت‌های این سایت تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران است.